Hãy hình dung cảnh này.
Con bạn đang chơi yên.
Bạn bảo đã đến giờ dọn đồ.
Con nhìn bạn.
Rồi… bùng nổ.
Khóc, hét, quăng đồ, nằm lăn ra sàn.
Bạn đứng đó và không hiểu nổi.
Chỉ một việc rất nhỏ.
Chỉ một lời nhắc rất nhẹ.
Vậy mà con phản ứng như thể vừa bị tước đi thứ gì đó cực kỳ quan trọng.
Rất nhiều cha mẹ nhìn cảnh này và kết luận rất nhanh:
“Con mình quá bướng.”
“Con cố tình chống đối.”
“Con đang thử xem mình làm được gì.”
Và thế là họ bắt đầu tìm hiểu: Phương pháp Montessori là gì mà người ta nói có thể giúp trẻ bớt chống đối, bớt ăn vạ?
Giờ hãy nhìn lại bức tranh đó thêm một lần nữa, nhưng lần này, nhìn từ phía đứa trẻ.
Trẻ nhỏ không sống trong thế giới của lịch trình và lý do.
Trẻ sống trong cảm giác kiểm soát.
Khi con đang chơi, con đang ở trạng thái chủ động.
Khi bạn ngắt ngang đột ngột, thế giới đó biến mất.
Không phải vì bạn sai.
Mà vì với trẻ, sự chuyển đổi quá nhanh giống như bị kéo khỏi tay lái.
Cơn thịnh nộ lúc đó không phải là chiến thuật.
Nó là phản xạ.
Và đây là lời hứa mà rất ít người dám nói rõ ràng.
Nếu bạn ngừng coi cơn thịnh nộ là hành vi xấu cần sửa, và bắt đầu nhìn nó như một tín hiệu mất kiểm soát, mọi thứ sẽ đổi khác.
Không phải con biến thành thiên thần.
Mà bạn không còn bị cuốn vào cuộc chiến.
Điều này không phải lý thuyết suông.
Những gia đình áp dụng đúng tinh thần Montessori đều nhận ra cùng một điều:
khi người lớn giữ cấu trúc rõ ràng, cơn giận giảm dần.
Không phải bằng lời giải thích dài dòng.
Mà bằng cách chuẩn bị trước, chuyển tiếp chậm, và giữ ranh giới ổn định.
Trẻ không cần bạn thắng.
Trẻ cần biết: “Mình vẫn an toàn, dù mọi thứ đang thay đổi.”
Đó là bằng chứng quan trọng nhất để hiểu Phương pháp Montessori là gì trong đời sống thật, chứ không phải trên sách vở.
Montessori không hứa rằng con bạn sẽ không bao giờ nổi giận.
Montessori hứa một điều thực tế hơn: cơn giận không cần biến thành chiến tranh.
Và đây là chỗ bạn cần bị đẩy một chút.
Nếu bạn vẫn tiếp tục:
– cắt ngang đột ngột
– thay đổi mà không báo trước
– mong con tự kiểm soát khi chính bạn đang vội
thì bạn sẽ tiếp tục thấy những cơn thịnh nộ “vô lý”.
Không phải vì con khó dạy.
Mà vì bạn đang đặt con vào những chuyển đổi mà não con chưa kịp theo.
Bạn không cần thêm mẹo.
Bạn cần đổi cách nhìn và cách chuẩn bị.
Ở bài tiếp theo, mình sẽ nói thẳng về một điểm rất nhạy cảm:
Vì sao có những cha mẹ càng giữ ranh giới, con càng gào to hơn – và làm sao để ranh giới không biến thành mồi lửa cho cơn giận.
Nếu bạn từng nghĩ “giữ kỷ luật” là nguyên nhân khiến con chống đối, Bài 4 là nơi bạn cần đọc tiếp.